Skip to content. | Skip to navigation

You are here: Home When someone dies - A guide to the Coronial Services of New Zealand When someone dies - Maori

Ina Mate he Tangata - He Aratohu Mō Ngā Ratonga Tirotiro Matewhawhati O Aotearoa

Ngā Kaupapa o Roto

Kupu Whakataki

Ko ngā Ratonga Tirotiro Matewhawhati he rato i te hapori mā te hōpara i ngā āhuatanga me ngā pūtake o te mate i roto i tētahi āhua whakaute, ngaio hoki. Ko ngā putanga o ēnei hōparatanga ka whakamahia hei whakahautanga mō te whakapai ake i te haumaru tūmatanui me te ārai mate i roto i ngā āhuatanga e ōrite ana.

Ka pā mai te matenga o tētahi e arohatia ana e koe i roto i te roanga o tō oranga. He maha tonu tātau e mataku ana i te mate, me te karo anō i ngā wāhi ka taea; mō ētahi o tātau he tapu hoki tēnei kaupapa. Ina mate ohorere ana tētahi e tino arohatia ana e tātau, mate whakamārama-kore, mate tākaha rānei, ko te whānau pani me ngā hoa ka noho whitinga, riri me te pūraurau. I tua atu, ka tāpirihia mai anō ko ngā uauatanga o te whakarite i ngā hātepe ture me te pūkatokato anō. Mēnā ka tū he uiui mate whawhati ā ngā Pirihimana, a te Kaitirotiro Matewhawhati rānei, tērā pea ka whakaroahia te pouritanga i runga i te arotaketanga o ngā taunakitanga me ngā kōrero whakaatu a ngā mataara.

I tua atu i te hae o te ngākau, te pouri nui, ā, i ētahi wā, me te riri e pā ana ki te mahi, ko te āwangawanga mēnā ka taea te tangi me te whakareri i te tangata e arohatia ana mō te nehu, e ai ki ō rātau whakapono ahurea, wairuatanga hoki. He maha ngā momo hāhi, ahurea rerekē hoki kei roto i Aotearoa e noho ana, ā, e nganga ana ngā Ratonga Tirotiro Matewhawati ki te whakamana i tēnei rerekētanga ahurea me te mahi ngātahi ki ngā whānau kia kaua e tino pēhia ngā whakapono tika, ahurea, wairuatanga hoki e ngā hātepe o te tirotiro matewhawhati.

Document Actions